اطلاعات و محصولات سایت در حال به روز رسانی میباشد درصورت بروز مشکل با ما تماس حاصل فرمایید.
اطلاعات و محصولات سایت در حال به روز رسانی میباشد درصورت بروز مشکل با ما تماس حاصل فرمایید.
خازن راهانداز (Start Capacitor) و خازن دائم کار (Run Capacitor) کاربرد بسیار زیادی در راه اندازی موتورهای الکتریکی دارند. ما در این مقاله میخواهیم به انواع خازنهای راه انداز و انواع خازنهای کولر گازی (اسپیلت) بپردازیم. در این مقاله سعی داریم شما عزیزان را با خازنهای AC بیشتر آشنا کنیم.
وظیفه خازن Start Capacitor یا همان خازن راه انداز به این گونه میباشد؛ همانطور که از نامش پیداست برای شروع در لحظه به موتور کمک میکند که گشتاور اولیه لازم را به دست آورد این خازن بیشتر در لوازم برقی نظیر: موتورهای پمپ آب، کولرگازی، یخچال، ماشین ظرفشوی و ماشین لباسشویی و… مورد استفاده قرار میگیرد.
در موتورهای تکفاز، به دلیل عدم وجود اختلاف فاز کافی در سیمپیچها، گشتاور اولیه ضعیف است. خازن راهانداز با ایجاد اختلاف فاز موقت، به موتور کمک میکند تا سریعتر و باقدرت بیشتری راهاندازی شود.
خازن راه انداز بیشتر دارای ظرفیت بالایی نظیر 100 تا 400 میکرو فاراد هستند و فقط برای چند ثانیه در مدار باقی میماند و سپس توسط کلید گریزازمرکز (یا رله راهانداز) از مدار خارج میشود.
ولتاژ کاری بالا (معمولاً بین 250 تا 400 ولت) دارد تا بتواند جریان راهاندازی را تحمل کند.
خازنهای راه انداز بر خلاف خوبیها و مزایای بسیار زیادشون در لوازم و قطعات برقی دارای معایبی نیز هستند که در این قیمت میخواهیم به معایب خازن راه انداز بپردازیم.
خازن Run Capacitor یا همان خازن دائم کار همانند خازن Start Capacitor وظیفه راه اندازی موتور را در مدار دارد اما برخلاف خازن راه انداز باید در مدار باقی بماند و به بهبود بازدهی و عملکرد موتور کمک کند. با ایجاد اختلاف فاز دائم بین سیمپیچ اصلی و کمکی، باعث افزایش گشتاور و کاهش نوسانات قدرت در حین کار میشود.
این خازن ها نسبت به خازن راه انداز دارای ظرفیت پایین تری همستن مانند:
معمولاً ۵ تا 100 میکروفاراد.
بهصورت دائم در مدار است و ولتاژ کاری آن معمولاً 370 تا 450 ولت است.
در موتورهای فنها، کمپرسورها و دستگاههای تهویه استفاده میشود.
خازن Run Capacitor یا همان خازن دائم کار همانند خازن Start Capacitor وظیفه راه اندازی موتور را در مدار دارد اما برخلاف خازن راه انداز باید در مدار باقی بماند و به بهبود بازدهی و عملکرد موتور کمک کند. با ایجاد اختلاف فاز دائم بین سیمپیچ اصلی و کمکی، باعث افزایش گشتاور و کاهش نوسانات قدرت در حین کار میشود.
این خازنها نسبت به خازن راه انداز دارای ظرفیت پایینتری هستند مانند: معمولاً ۵ تا 100 میکروفاراد.
بهصورت دائم در مدار هستند و ولتاژ کاری آن ها معمولاً ۳۷۰ تا ۴۵۰ ولت است.
در موتور فنها، کمپرسورها و دستگاههای تهویه استفاده میشود.
| ویژگی | خازن راه انداز | خازن دائم کار |
| مدت فعالیت | فقط در لحظه راه اندازی می شود | همیشه در مدار می ماند |
| ظرفیت | ظرفیت بالا 100 تا 400 میکرو فاراد | ظرفیت پایین 50 تا 100 میکرو فاراد |
| ولتاژ کاری | 270 ولت تا 450 ولت AC | 370 تا 450 ولت AC |
| نوع موتور | موتور تک فاز با گشتاورد بالا | موتور تک فاز با کار دائم |
نکته مهم:
در برخی موتورها (مانند کولر آبی) ممکن است هر دو خازن وجود داشته باشد. خرابی هر یک از خازنها باعث کاهش عملکرد موتور یا آسیب به سیمپیچها میشود. هنگام تعویض، حتماً از خازن با مشخصات فنی مشاوره استفاده کنید.
عمدتاً تفاوت خازن راه انداز موتوری بین خازن کولر گازی یا خازن اسپیلت در نوع عملکرد آنها میباشد و هم چنین تفاوتهایی در ظرفیت خازنی و کاربرد دارند که در این قسمت بیشتر به آنها میپردازیم تا با خازنهای کولری و خازن موتوری بیشتر آشنا شویم.
خازن کولر گازی در مدار کمپرسور و فن موتور، اسپیلت استفاده میشود. این خازن از نوع خازنهای دائم کار (Run Capacitor) میباشد که وظیفه دارد همیشه در مدار فعال بماند. وظیفه خازن کولر گازی یا خازن اسپیلت دائم کار ، بهبود ضریب توان (اصلاح کسینوس فی)- کمک به راهاندازی و کارکرد نرمتر موتور – کاهش جریان راهاندازی میباشد.
ظرفیت خازنی این مدل معمولاً بین 5 تا 100 میکروفاراد (بسته به مدل کولر گازی) میباشد. ولتاژ کاری خازن دائم کار ک.لر گازی حدوداً بین ۳۷۰ تا ۴۵۰ ولت AC میباشد. نحوه نصب این خازن بهصورت موازی با سیمپیچ کمپرسور یا فن متصل میشود.
کاربری خازن راه انداز موتوری همانطور که در بالا ذکر شد برای پمپ آبها، یخچال، ماشین لباسشویی و کولر آبی و … میباشد که بهمنظور ایجاد گشتاور اولیه استفاده میشود. نوع این خازن بر خلاف خازن دائم کار شروع در لحظه و به کار انداختن موتور میباشد و بعد از آن از مدار خارج میشود.
خازن راه انداز موتوری مزایای زیادی در صنایع و تجهیزات برقی دارد که وظیفه اصلی آن
ایجاد اختلاف فاز برای تولید گشتاور اولیه
کمک به راهاندازی موتورهای تکفاز (که بدون آن نمیتوانند خودبهخود شروع به چرخش کنند) میباشد.
ظرفیت خازنی: بین 50 تا 400 میکر فاراد میباشد.
ولتاژ کاری: حدوداً بین ۲۵۰ تا ۴۵۰ ولت AC است.
نصب این گونه خازن بهصورت سری با کلید گریز از مرکز (سنتریفوژال) یا رله راهانداز قرار میگیرد و پس از راهاندازی موتور، از مدار جدا میشود.
| ویژگی | خازن کولر گازی (Run) | خازن راه انداز موتوری (Start) |
| نوع خازن | دائم کار | موقت (فقت راه اندازی) |
| کاربرد | کولر گازی (کمپرسور و فن) | موتورهای تکفاز (پمپ، یخچال و…) |
| ظرفیت خازنی | معمولاً کمتر (۵-100 µF) | معمولاً بیشتر (۵۰-۴۰۰ µF) |
| ولتاژ کاری | 370 تا 450 ولت AC | 250 ولت تا 450 ولت AC |
| مدت استفاده | همیشه در مدار | فقط لحظه راهاندازی |
| نحوه اتصال | موازی | سری با کلید گریز از مرکز |
نکته مهم:
– برخی از موتورها (مانند کمپرسور کولرگازی) ممکن است هر دو خازن راهانداز و دائم کار را داشته باشند.
– اگر خازن راهانداز معیوب شود، موتور اصلاً روشن نمیشود یا با صدای ناهنجار میچرخد، اما اگر خازن دائم کار خراب شود، موتور ممکن است گرم شود یا توانایی کار در بار کامل را نداشته باشد.
خازنهای مورد استفاده در کولرگازی (اسپلیت) نقش مهمی در راهاندازی و عملکرد موتورهای کمپرسور و **فن (پنکه) دارند. این خازنها به دو دسته اصلی تقسیم میشوند:
در صورت خرابی خازن، علائمی مانند: گرم شدن بیش از حد موتور، صدای تقه هنگام استارت یا روشن نشدن کولر، ظاهر میشود.
تعویض یا عیبیابی خازن کولرگازی نیاز بهدقت و رعایت اصول ایمنی دارد. در ادامه مراحل و نکات مهم را بررسی میکنیم:
برای عیب یابی و تعویض خازن کولری یا خازن اسپیلت دو ظرفیت و خازن تک ظرفیت کولری ما نیاز به انجام پنج مرحله دارید که مراحل زیر به این صورت می باشد.
با انجام مراحل بالا ما توانستیم که خازن معیوب را به دست بیاوریم و حالا باید به تعویض آن خازن بپردازیم در این قسمت اول باید خازن معیوب را جدا کنیم اما باید دقت داشته باشیم که سیم های متصل به خازن را علمت گذاری کرده باشیم که اشتباه اتصال ندهیم و خازن سالم را خراب نکنیم یا به عبارت سادهتر میتوانیم از سیمهای متصل به خازن خراب تصویر برداریم تا دچار مشکل در نصب خازن جدید نشویم. در قیمت بعد باید پایه هار با انبردست یا به وسیله پیچ گوشتی باز کنیم.
زمانی که خازن مراحل بالا را انجام دادیم نوبت به نصب خازن جدید میرسد، برای نصب خازن جدید باید دقت کنیم که دقیقاً با همان ظرفیت (میکروفاراد) و ولتاژ خازن قبلی باشد. سیمها را مطابق خازن قبلی وصل کنید (در خازنهای سهپایه، جایگاه سیمهای فن و کمپرسور مهم است).
بعد از انجم عیبیابی و تعویض خازن نوبت به تست و عملکرد کولرگازی میباشد که ببینیم کارهای بالا رو به درستی انجام دادیم یا خیر. بعد از نصب، برق را وصل کنید و کولر را روشن کنید. عملکرد کمپرسور و فن را بررسی کنید.
هر دو خازن راه انداز و خازن دائم کار کولری، در موتورهای تکفاز مهم هستند. اما نقش متفاوتی دارند؛ خازن راهانداز برای شروع حرکت موتور ضروری است، درحالیکه خازن کولری برای عملکرد بهینه و پایدار موتور استفاده میشود. خرابی هر کدام علائم متفاوتی دارد و باید بهموقع تعویض شوند تا از آسیب به موتور جلوگیری شود.
وظیفه خازن راه انداز کولری ایجاد گشتاور اولیه برای راهاندازی موتورهای تکفاز میباشد اما خازن دائم کار وظیفه بهبود عملکرد و بازده موتور در حین کار را دارا میباشد.
تعویض یا عیبیابی خازن کولرگازی کار نسبتاً سادهای است، اما نیاز به دقت، رعایت ایمنی و استفاده از ابزار مناسب دارد. اگر کولرگازی شما روشن نمیشود، صداهای غیرعادی میدهد یا عملکرد ضعیفی دارد، خازن یکی از اولین قطعاتی است که باید بررسی شود. با استفاده از مولتیمتر میتوانید سلامت خازن را تست کنید و در صورت نیاز، آن را با یک خازن هم ظرفیت و هم ولتاژ تعویض نمایید.
توجه: اگر با برق و تجهیزات الکتریکی آشنایی ندارید، برای جلوگیری از خطر برقگرفتگی یا آسیب به سیستم، کار را به تکنسین متخصص واگذار کنید.
در صورت تعویض صحیح خازن و باقی ماندن مشکل، احتمالاً ایراد از کمپرسور، موتور فن یا برد کنترل است که نیاز به بررسی تخصصیتر دارد.
با رعایت این نکات، میتوانید عمر کولرگازی خود را افزایش داده و از خرابیهای جدیتر جلوگیری کنید
استفاده خازنهای کولرگازی در مدار بیسار مهم می باشد و برای این که بتوانیم بهترین خازن را مناسب برای کارتون در کولرگازی استفاده کنید میتوانید از مهندسین و متخصصین برق و صنعت پاور اکسین مشاوره رایگان دریافت کنید به منظور دریافت مشاوره برای خرید خازن کولرگازی با ما تماس حاصل فرمایید تا بهترین خازن ، هم از لحاظ کیفیت و هم از لحاظ کارایی را تهیه نمایید. مفتخریم که خدمتگزار مشتری های عزیزمان هستیم.
